![](\"uploads/news/fc7d676b9eaa53800b2fb3a154528c4843aa3e62.jpg\")
\n
وفي هذا السياق، نظمت مديرية الثقافة بدمشق مساء اليوم محاضرة تراثية بعنوان «نوادر ظرفاء دمشق» في المركز الثقافي العربي بالمزة، ألقاها الباحث التراثي مازن ستّوت، مستعرضاً خلالها ملامح مرحلة دمشقية زاخرة بالنكتة والبداهة والذكاء الاجتماعي.
\nالعاصمة نيوز-دمشق
\n\nيمتاز التراث الدمشقي بغناه بقصص الظرفاء الذين يمثلون فاكهة المجتمع وروحه الحيّة، حيث أضفوا على المجالس نكهةً خاصة بخفة ظلهم وذكائهم، ليكونوا مرآةً لروح المدينة جمعوا بين الطرافة والثقافة، وحوّلوا المواقف اليومية إلى لوحات من البهجة والفكر والذوق الدمشقي الأصيل.
\n\nوفي هذا السياق، نظمت مديرية الثقافة بدمشق مساء اليوم محاضرة تراثية بعنوان «نوادر ظرفاء دمشق» في المركز الثقافي العربي بالمزة، ألقاها الباحث التراثي مازن ستّوت، مستعرضاً خلالها ملامح مرحلة دمشقية زاخرة بالنكتة والبداهة والذكاء الاجتماعي.
\nسلّط ستّوت الضوء خلال المحاضرة على سهرات الظرفاء ومساجلاتهم الأدبية، مبيناً كيف كانت تلك الجلسات تجمع بين الطرافة والعمق الثقافي في آنٍ واحد، إذ لم تكن مجالس للتسلية فقط، بل كانت منصات للفكر والشعر والفن والسياسة، حضرها كبار الأدباء والصحفيين والموسيقيين.
\n\n![](\"uploads/news/1def8e1a2e73c0fbb51df5a70a94f10bf13ec589.jpg\")
بدأ الباحث ستّوت بسرد أحد نماذج الظرفاء الذين لمعوا في ثلاثينيات وأربعينيات القرن الماضي، وهو المناضل الوطني والأديب فخري البارودي، الذي كان بيته ملتقى للسياسيين والفنانين بفضل ظرافته، كما تبنى العديد من المبدعين وعلى رأسهم صباح فخري.
\nتتميز شخصية نُجاة قصاب حسن بعدة مزايا، فهو صاحب خبرة طويلة في القانون والموسيقا واحتراف الأدب، وتجلت فكاهته في كتابه الشهير (حديث دمشقي) الذي دوّن فيه قصصاً من فكهاء دمشق، إضافة إلى المجلات الساخرة العديدة التي أطلقها وعمل لها.
\n\nكان للأديب حبيب كحالة، صاحب الجريدة الساخرة الأشهر في سوريا، حصة كبيرة في المحاضرة، حيث توقف ستّوت عند دعاباته الممزوجة بالسخرية الهادفة، وعبر جريدته التي استمرت بالصدور حتى عام 1965، صنع منبراً لشخصيته التي اتخذها تحت اسم ابن الشعب، نشر من خلالها أشكالاً ومواقف مختلفة وتعليقات ساخرة على السياسات المحلية والعربية والدولية.
\n\nيعتبر الدمشقي حسني تللو من أبرز الظرفاء في جيله وأقربهم إلى روح النكتة الدمشقية الأصيلة، وكان صديقاً مقرباً لفخري البارودي، وكان له حضور مميز في مجالس دمشق، حيث كان الناس يتسابقون لمسامرته ومنادمته.
\n\n![](\"uploads/news/2829c8985dfca240264c371f893668195f99e941.jpg\")
وفي حديثه لمراسل العاصمة نيوز، قال ستّوت: \"غابت النكتة عن مجتمعاتنا في هذه الأيام لأن الظرافة تعتبر نتاجاً شعبياً تعبّر عن التآلف ودرجة رفاهية المجتمع، وهو ما افتقدناه في السنوات الماضية، كما أنها دليل على الوعي والثقافة، فالظرافة تحتاج إلى صفاء وهدوء وبيئة مثقفة تدرك معنى الكلمة وتقدّر أثرها\".
\nوأشار إلى أن ما دفعه لإقامة هذه المحاضرة هو حاجتنا اليوم لنشر الضحك والفرح، بعد ما مرّ بنا من مآسٍ، ولابد من استعادة نسيجنا الاجتماعي من خلال جلسات الود والصفاء، مما يعيد لدمشق مكانتها كمنارة للبهجة.
\n\n![](\"uploads/news/7826b62a4f4a930c0d16beb7f529bcb8a8300357.jpg\")
![](\"uploads/news/542efbbb4681553fbf39c5c78bc594cdfc168e7f.jpg\")
Al-Asima News - Damascus
\n\nThe Damascene heritage is rich with stories of witty figures who represent the essence and lively spirit of society. They adorned gatherings with their wit and intelligence, reflecting the soul of the city by blending humor and culture, transforming everyday situations into scenes of joy, thought, and authentic Damascene taste.
\n\nIn this context, the Directorate of Culture in Damascus organized this evening a heritage lecture titled \"Anecdotes of Damascus’ Witty Figures\" at the Arab Cultural Center in Al-Mazza. The lecture was presented by heritage researcher Mazen Stout, who highlighted a Damascene era rich in humor, spontaneity, and social intelligence.
\nDuring the lecture, Stout shed light on the witty figures’ gatherings and literary exchanges, explaining how these sessions combined humor with cultural depth. They were not merely entertainment venues but platforms for thought, poetry, art, and politics, attended by prominent writers, journalists, and musicians.
\n\nThe researcher began by narrating one of the witty figures who shone during the 1930s and 1940s, the national activist and writer Fakhri Al-Baroudi. His home was a meeting place for politicians and artists due to his wit, and he also mentored many creatives, including Sabah Fakhri.
\nNajat Qassab Hassan was distinguished by many qualities, possessing extensive experience in law, music, and literature. His humor was evident in his famous book \"Damascene Talk,\" which recorded stories of Damascene wits, as well as in numerous satirical magazines he launched and contributed to.
\n\nProminent Syrian satirical writer Habib Kahhala received significant attention during the lecture. Stout highlighted his sharp and purposeful humor expressed through his newspaper, which was published until 1965. Kahhala created a platform for his persona \"Son of the People,\" publishing various forms and situations along with sarcastic commentary on local, Arab, and international politics.
\n\nHosni Tallou, one of the wittiest Damascenes of his generation and closest to the spirit of authentic Damascene humor, shared a strong friendship with Fakhri Al-Baroudi. He was a beloved presence in Damascus gatherings, where people competed to spend evenings with him.
\n\nIn an interview with Al-Asima News, Stout said: \"Jokes have disappeared from our societies these days because wit is considered a popular product that expresses social harmony and the level of societal welfare, which we have lacked in recent years. It also reflects awareness and culture, as wit requires clarity, calmness, and a cultured environment that understands the meaning of words and appreciates their impact.\"
\nHe added that what encouraged him to hold this lecture is the current need to spread laughter and joy after the hardships endured. It is essential to restore our social fabric through sessions of harmony and serenity, which will help Damascus regain its status as a beacon of joy.
\n\nAl-Asima News - Damas
\n\nLe patrimoine damascène est riche en histoires d'esprits vifs qui représentent le cœur et l'âme vivante de la société. Ils ont animé les rassemblements par leur esprit et leur intelligence, reflétant l'âme de la ville en alliant humour et culture, transformant les situations quotidiennes en scènes de joie, de réflexion et de goût damascène authentique.
\n\nDans ce contexte, la Direction de la Culture de Damas a organisé ce soir une conférence patrimoniale intitulée « Anecdotes des esprits vifs de Damas » au Centre culturel arabe d'Al-Mazza. La conférence a été présentée par le chercheur en patrimoine Mazen Stout, qui a mis en lumière une époque damascène riche en humour, spontanéité et intelligence sociale.
\nLors de la conférence, Stout a mis en avant les soirées des esprits vifs et leurs joutes littéraires, expliquant comment ces sessions combinaient humour et profondeur culturelle. Ce n’étaient pas seulement des lieux de divertissement, mais des plateformes pour la pensée, la poésie, l’art et la politique, fréquentées par des écrivains, journalistes et musiciens de renom.
\n\nLe chercheur a commencé par raconter l'histoire d'un des esprits vifs qui a brillé dans les années 1930 et 1940, le militant national et écrivain Fakhri Al-Baroudi. Sa maison était un lieu de rencontre pour politiciens et artistes grâce à son esprit vif, et il a également soutenu de nombreux créateurs, dont Sabah Fakhri.
\nNajat Qassab Hassan se distinguait par plusieurs qualités, possédant une vaste expérience en droit, musique et littérature. Son humour transparaît dans son célèbre livre « Paroles damascènes », qui relate des histoires d’esprits vifs de Damas, ainsi que dans de nombreux magazines satiriques qu’il a lancés et auxquels il a contribué.
\n\nL’écrivain satirique syrien célèbre Habib Kahhala a eu une place importante lors de la conférence. Stout a souligné son humour acerbe et ciblé exprimé à travers son journal, publié jusqu’en 1965. Kahhala a créé une tribune pour son personnage « Fils du peuple », publiant diverses formes et situations accompagnées de commentaires sarcastiques sur la politique locale, arabe et internationale.
\n\nHosni Tallou, l’un des esprits vifs les plus brillants de sa génération à Damas et proche de l’esprit de l’humour damascène authentique, entretenait une forte amitié avec Fakhri Al-Baroudi. Il était une présence appréciée dans les rassemblements damascènes, où les gens se disputaient pour passer la soirée en sa compagnie.
\n\nDans une interview accordée à Al-Asima News, Stout a déclaré : « Les blagues ont disparu de nos sociétés ces jours-ci car l’esprit vif est considéré comme un produit populaire qui exprime l’harmonie sociale et le niveau de bien-être de la société, ce qui nous a manqué ces dernières années. C’est aussi un signe de conscience et de culture, car l’esprit vif nécessite clarté, calme et un environnement cultivé qui comprend le sens des mots et apprécie leur impact. »
\nIl a ajouté que ce qui l’a encouragé à organiser cette conférence est le besoin actuel de diffuser le rire et la joie après les épreuves traversées. Il est essentiel de restaurer notre tissu social à travers des sessions d’harmonie et de sérénité, permettant à Damas de retrouver son statut de phare de la joie.
\n\nAl-Asima News - Şam
\n\nŞam mirası, toplumun özü ve canlı ruhunu temsil eden zeki figürlerin hikayeleriyle zengindir. Bu kişiler, zekâları ve esprileriyle toplantıları süsleyerek şehrin ruhunu yansıtmış, mizah ve kültürü harmanlayarak günlük durumları neşe, düşünce ve özgün Şam tadıyla dolu sahnelere dönüştürmüşlerdir.
\n\nBu bağlamda, Şam Kültür Müdürlüğü bu akşam Al-Mazza Arap Kültür Merkezi'nde \"Şam'ın Zeki Figürlerinin Anıları\" başlıklı bir kültürel konferans düzenledi. Konferansı, mizah, doğallık ve sosyal zekâyla dolu bir Şam dönemini vurgulayan kültür araştırmacısı Mazen Stout sundu.
\nKonferansta Stout, zeki figürlerin gece toplantılarına ve edebi atışmalarına ışık tuttu; bu oturumların mizah ile kültürel derinliği nasıl bir araya getirdiğini anlattı. Bu toplantılar sadece eğlence için değil, düşünce, şiir, sanat ve siyaset için platformlar olmuş, önemli yazarlar, gazeteciler ve müzisyenler tarafından katılım sağlanmıştır.
\n\nAraştırmacı, 1930 ve 1940'larda parlayan zeki figürlerden biri olan ulusal aktivist ve yazar Fakhri Al-Baroudi'nin hikayesini anlatarak başladı. Onun evi, zekâsı sayesinde politikacılar ve sanatçılar için bir buluşma noktasıydı ve Sabah Fakhri de dahil olmak üzere birçok sanatçıyı destekledi.
\nNajat Qassab Hassan, hukuk, müzik ve edebiyatta geniş deneyime sahip birçok özelliğe sahipti. Mizahı, Damascene Talk adlı ünlü kitabında ve kurduğu ve katkıda bulunduğu birçok hiciv dergisinde belirgindi.
\n\nSuriye'nin en ünlü hiciv yazarı Habib Kahhala, konferansta önemli bir yer aldı. Stout, 1965 yılına kadar yayımlanan gazetesi aracılığıyla ifade ettiği keskin ve amaçlı mizahını vurguladı. Kahhala, \"Halkın Oğlu\" olarak bilinen kişiliğiyle çeşitli durumları ve yerel, Arap ve uluslararası politikalara yönelik alaycı yorumları yayımladı.
\n\nHosni Tallou, kendi kuşağının en zeki Şamlılarından biri ve özgün Şam mizahının ruhuna en yakın olanıydı. Fakhri Al-Baroudi ile güçlü bir dostluğu vardı ve Şam toplantılarında sevilen bir figürdü; insanlar onunla vakit geçirmek için yarışırdı.
\n\nAl-Asima News muhabirine konuşan Stout, \"Günümüzde espri toplumlarımızdan kayboldu çünkü mizah, sosyal uyumu ve toplumun refah düzeyini ifade eden popüler bir ürün olarak görülüyor, ki bu son yıllarda eksikti. Ayrıca, mizah farkındalık ve kültürün de göstergesidir; çünkü mizah, kelimenin anlamını anlayan ve etkisini takdir eden sakin, berrak ve kültürlü bir ortam gerektirir.\" dedi.
\nKonferansı düzenlemesinin sebebinin, yaşanan zorlukların ardından bugün kahkaha ve neşeyi yayma ihtiyacı olduğunu belirtti. Sosyal dokumuzu uyum ve huzur oturumlarıyla yeniden kurmak, Şam’ın neşe ışığı olarak konumunu geri kazanmasına yardımcı olacaktır.
\n\nAl-Asima News - Şam
\n\nMîrasa Şamê bi çîrokên zarafedarên ku rûh û jiyana civakê nîşan didin, têkildar e. Ew bi zîrekî û kêfxweşiyê xwe cemedanên civakê ronak kirin, rûhê bajarê nîşan da û tevgerên rojane bi kêfxweşî, hîs û çandê ya rastî ya Şamê guherand.
\n\nDi vê çarçoveyê de, Rêveberiya Çandê ya Şamê êvarê îro lêkolînera mîrasê Mazen Stout li Navenda Çandî ya Erebî ya Al-Mazza xebateke derbarê \"Çîrokên Zarafedarên Şamê\" pêşkêş kir, ku di nav de demeke Şamê bi xweşî, zîrekî û hîsiyata civakî tê dîtin.
\nDi derbarê xebatê de, Stout diyar kir ku cemedanên zarafedar û hewlên edebî yên wan çawa tevgerên kêfxweşî û giraniya çandî bi hev re têkildar bûn. Ew cemedan tenê bo kêfxweşî ne bûn, lê her weha platformên bîranîn, helbest, huner û siyasêt bûn, ku nivîskarên mezin, rojnamevan û muzîsyenên navdar di wan de beşdar bûn.
\n\nLêkolîner dest bi çîroka yek ji zarafedarên ku di sedsala 1930 û 1940an de têne nas kirin kir, ku ew jî netewperwer û nivîskar Fakhri Al-Baroudi bû. Mala wî cihê civînê bû bo siyasî û hunermendan ji ber zarafeta wî, û wî gelek çêkerên hunerî, di nav wan de Sabah Fakhri, piştgirî kir.
\nNujat Qassab Hassan bi taybetmendiyên pirr tê nasîn, ku wî têcrubeya dirêj di qanûn, muzîk û edebiyata xwe de hebû. Zarafeta wî di pirtûka navdar a wî \"Axavtinên Şamî\" de xuya bû, ku di nav de çîrokên zarafedarên Şamê tomarkirine, û her weha di kovarên satîrikên ku wî damezrand û li ser wan xebat kir de.
\n\nNivîskarê satîrik a herî navdar a Sûriyê, Habib Kahhala, di xebatê de beşek girîng girt. Stout li ser mizahê wî ya teyr û armancdar, ku wî di rojnameya xwe de ku heta sala 1965 de weşan bû, rawestiye. Kahhala platformek çêkir bo şexsiyeta xwe ku wê \"Kurteya Gel\" got, û di nav de form û rewşên cûda û şîroveyên satîrik li ser siyaseta herêmî, erebî û navneteweyî weşand.
\n\nHosni Tallou, yek ji zarafedarên herî zîrek ên Şamê ji nêzîkî rûhê mizahê ya rastî ya Şamî bû, û hevalê nêzîk a Fakhri Al-Baroudi bû. Ew di cemedanên Şamê de cihê hêja hebû, ku mirov bi hev re şevên xwe bi wî re dimeşînin.
\n\nDi gotûbêja xwe ya bi rojnamevanê Al-Asima News de, Stout got: \"Lêçûn di civakên me de îro ji ber ku zarafeta wekî hilberê gelî tê hesibandin ku têgihiştin û rewşa xweşbûnê ya civakî nîşan dide, winda bûye, ku em di salên berê de winda kirin. Her weha ew nîşana agahî û çand e, ji ber ku zarafet hewceyê zelalî, asayî û cîhê çandî ye ku maneya gotinê tê têgihiştin û tesîra wê tê qedirandin.\"
\nWê diyar kir ku sedema wê ku ew vê xebatê amadekir, hewceya me yê niha ye ku kêfxweşî û şadî belav bikin, piştî ku em ji şer û xapandin derbas bûn. Divê me têkiliyên civakî bi civinan a dostî û asayî vegerînin, ku wê Şamê dîsa wekî çavkaniya kêfxweşî bikin.
\n\nAl-Asima News - Дамаск
\n\nДамасское наследие богато историями об остроумцах, которые являются душой и живым духом общества. Они украшали собрания своим остроумием и интеллектом, отражая дух города, сочетая юмор и культуру, превращая повседневные ситуации в картины радости, мысли и подлинного дамасского вкуса.
\n\nВ этом контексте Управление культуры Дамаска сегодня вечером провело лекцию по наследию под названием «Анекдоты остроумцев Дамаска» в Арабском культурном центре в Аль-Мазза. Лекцию прочитал исследователь наследия Мазен Стаут, который рассказал о дамасском периоде, богатом шутками, остроумием и социальным интеллектом.
\nВо время лекции Стаут осветил вечера остроумцев и их литературные перепалки, объясняя, как эти собрания сочетали юмор с культурной глубиной. Это были не просто места для развлечений, а площадки для размышлений, поэзии, искусства и политики, где присутствовали известные писатели, журналисты и музыканты.
\n\nИсследователь начал с рассказа об одном из остроумцев, прославившихся в 1930-х и 1940-х годах, националисте и писателе Фахри Аль-Баруди. Его дом был местом встреч политиков и художников благодаря его остроумию, он также поддерживал многих творческих личностей, включая Сабаха Фахри.
\nНаджат Кассаб Хасан отличался многими качествами, обладая большим опытом в области права, музыки и литературы. Его юмор проявился в известной книге «Дамасские разговоры», где он записал истории дамасских остроумцев, а также в многочисленных сатирических журналах, которые он основал и вел.
\n\nИзвестный сирийский сатирический писатель Хабиб Каххала получил значительное внимание на лекции. Стаут остановился на его остром и целенаправленном юморе, выраженном через его газету, выходившую до 1965 года. Каххала создал платформу для своего персонажа «Сын народа», публикуя различные формы и ситуации с саркастическими комментариями по местной, арабской и международной политике.
\n\nХусни Таллу, один из самых остроумных дамасчан своего поколения, близкий по духу к подлинному дамасскому юмору, был близким другом Фахри Аль-Баруди. Он был любимым гостем на дамасских собраниях, где люди соревновались за возможность провести с ним время.
\n\nВ интервью Al-Asima News Стаут заявил: «В наши дни шутки исчезли из наших обществ, потому что остроумие считается народным продуктом, выражающим гармонию и уровень благосостояния общества, чего нам не хватало в последние годы. Это также показатель сознательности и культуры, поскольку остроумие требует ясности, спокойствия и культурной среды, которая понимает смысл слова и ценит его влияние».
\nОн отметил, что его побудило провести эту лекцию нынешняя необходимость распространять смех и радость после пережитых бед. Нужно восстановить нашу социальную ткань через сессии дружбы и спокойствия, что поможет Дамаску вновь стать маяком радости.
\n\nالعاصمة نيوز - دمشق
\n\nمیراث دمشق سرشار از داستانهای ظریفان است که نماد روح زنده و جوهره جامعهاند. آنان مجالس را با طنز و هوش خود آراسته و آیینهای از روح شهر شدند، ترکیبی از شوخطبعی و فرهنگ که موقعیتهای روزمره را به صحنههایی از شادی، اندیشه و ذوق اصیل دمشقی تبدیل کردند.
\n\nدر این راستا، اداره فرهنگ دمشق امشب سخنرانی میراثی با عنوان «نوادر ظریفان دمشق» در مرکز فرهنگی عربی المزه برگزار کرد. این سخنرانی توسط پژوهشگر میراث مازن ستوت ارائه شد و دورهای پر از طنز، بداههگویی و هوش اجتماعی دمشق را به تصویر کشید.
\nستوت در این سخنرانی به شبنشینیهای ظریفان و مباحثات ادبی آنان پرداخت و نشان داد چگونه این جلسات همزمان ترکیبی از طنز و عمق فرهنگی بودند. این مجالس تنها برای سرگرمی نبودند، بلکه بسترهایی برای اندیشه، شعر، هنر و سیاست بودند که بزرگان ادبیات، روزنامهنگاران و موسیقیدانان در آن حضور داشتند.
\n\nپژوهشگر ستوت با معرفی یکی از ظریفان برجسته دهههای ۳۰ و ۴۰ میلادی، فخری بارودی، آغاز کرد. خانه او به دلیل ظرافتش محل گردهمایی سیاستمداران و هنرمندان بود و از بسیاری از خلاقان از جمله صباح فخری حمایت کرد.
\nنجات قصاب حسن دارای ویژگیهای متعددی بود و در حقوق، موسیقی و ادبیات تجربه فراوان داشت. طنز او در کتاب معروفش «گفتار دمشقی» که داستانهایی از ظریفان دمشق را ثبت کرده، و همچنین مجلات طنزی که راهاندازی و اداره کرد، نمود یافته است.
\n\nحبیب کحاله، نویسنده طنزپرداز برجسته سوریه، بخش قابل توجهی از سخنرانی را به خود اختصاص داد. ستوت به شوخطبعی هدفمند و تیزبینانه او اشاره کرد که از طریق روزنامهاش تا سال ۱۹۶۵ منتشر میشد. کحاله با شخصیت «پسر مردم» منبر خود را ساخت و در آن اشکال و موقعیتهای مختلف را همراه با نقدهای کنایهآمیز درباره سیاستهای داخلی، عربی و بینالمللی منتشر کرد.
\n\nحسنی تللو، یکی از ظریفترین دمشقیهای نسل خود و نزدیکترین به روح شوخطبعی اصیل دمشق بود. او دوستی محکمی با فخری بارودی داشت و در مجالس دمشق حضوری محبوب بود، جایی که مردم برای همنشینی با او رقابت میکردند.
\n\nستوت در گفتوگو با خبرنگار العاصمة نيوز گفت: «طنز این روزها از جوامع ما رخت بربسته چون ظرفیت به عنوان محصولی مردمی شناخته میشود که بیانگر همبستگی و سطح رفاه جامعه است، امری که در سالهای گذشته از آن محروم بودیم. همچنین نشانهای از آگاهی و فرهنگ است، زیرا ظرفیت نیازمند صفا، آرامش و محیطی فرهنگی است که معنای کلمه را درک کرده و اثر آن را ارج مینهد.»
\nاو افزود که انگیزهاش برای برگزاری این سخنرانی، نیاز امروز به گسترش خنده و شادی پس از سختیها بوده است. باید با جلسات دوستی و صفا، بافت اجتماعی خود را بازسازی کنیم تا دمشق بار دیگر به منبع شادی تبدیل شود.
\n\n